1
1
2
2
3
3
4
4
5
5

POPRAWA KRĄŻENIA W OBSZARZE NIEDOKRWIENIA

Leczenie farmakologiczne. Leki rozszerzające naczynia są od wielu lat tradycyjnie stosowane w przewlekłym niedokrwieniu kończyn (p. Część I, rozdz. 8). Korzyści z ich działania są jednak wątpliwe. Żaden z nich nie rozszerza wybiórczo głównych naczyń ani naczyń obocznych niedokrwionej kończyny, pomimo iż w wielu pra- cach stwierdzono wyraźną, subiektywnie odczuwalną, poprawę w czasie ich stosowania. Podobną jednak poprawę opisywano po zastosowaniu placebo. Nie udowodniono, aby któryś z tych leków zwiększał przepływ krwi przez mięśnie w czasie wysiłku. Być może poprawiają one jednak ukrwienie chorej kończyny w spoczynku na tyle, aby zmniejszyć dolegliwości bólowe związane z niedo-krwieniem.

Nie ma sprawdzonych metod leczniczych

Nie ma sprawdzonych metod leczniczych zapobiegających uszkodzeniu serca zależnemu od hipereozynofilii. Leczenie zastoinowej niewydolności serca glikozy-dami naparstnicy i lekami moczopędnymi, bez jednoczesnego zastosowania leczenia zmniejszającego eozynofilię, jest na ogół nieskuteczne.

Bardzo ważnym czynnikiem hamującym degranulację aktywowanych eozynofi- lów i uwalnianie eozynofilowych białek kationowych (ECP) i to zarówno in vitro, jak i in vivo, są kortykosteroidy. Są one szczególnie skuteczne w leczeniu ostrych epizodów niewydolności serca we wczesnej fazie choroby, mogąc nawet zahamować progresję eozynofilowej choroby serca. U części chorych jednak same steroidy nie są wystarczająco skuteczne i wymagają łączenia z cytostatykami, takimi jak hydroksykarbamid. Hydroksykarbamid, podawany łącznie ze steroidami kory nadnerczy powoduje zmniejszenie liczby eozynofilów, a także zmniejsza ich wytwarzanie w szpiku, mogąc w ten sposób wpływać na zmniejszenie uszkodzenia tkanek. Z innych cytostatyków były próby leczenia winkrystyną, 6-merkaptopuryną i cyklofosfamidem. Takie skojarzone leczenie, a przynajmniej kortykoterapia, powinno być prowadzone długotrwale, ponieważ odstawienie leczenia powoduje zwykle nawrót choroby.

Spośród leków osmotycznie czynnych

Spośród leków osmotycznie czynnych zaleca się 20% roztwór mannitolu w dawce 2 razy dziennie 125 ml, 40% roztwór sorbitolu w dawce 4 razy 125 ml lub 10% roztwór glicerolu 500 ml raz dziennie.

W czasie stosowania tych leków należy kontrolować stężenie elektrolitów, osmolarność surowicy, ciśnienie tętnicze, ośrodkowe ciśnienie żylne, częstość akcji serca oraz zapewnić wystarczającą podaż płynów.

Powyższe postępowanie,

Stwierdzenie powyższych ujemnych skutków podawania wodorowęglanów ograniczyło ich zastosowanie w czasie resuscytacji. Teoretycznie powinno się je podawać po określeniu równowagi kwasowo-zasadowej lub w przypadku cho-rych, u których kwasica metaboliczna lub hiperkalemia występowały przed nagłym zatrzymaniem krążenia. Praktycznie wodorowęglany w czasie resuscytacji są podawane empirycznie. Pierwsza dawka wynosi 1 mmol/kg mc., a następnie, szczególnie w przypadku podejrzenia kwasicy metabolicznej, co 10-15 min można podać 0,5 mmol/kg mc. Pierwszą dawkę chory powinien otrzymać po wdrożeniu w pełni skutecznych podstawowych czynności resuscytacyjnych, a szczególnie wentylacji płuc. U pacjentów z chorobami serca (zwłaszcza w niewydolności krążenia) można rozważyć podanie trisaminolu (Trometamol, THAM) w takiej dawce, jak wodorowęglanu sodowego. Zaletami tego leku są: brak sodu w cząsteczce oraz brak powstawania dwutlenku węgla w czasie neutralizacji jonu wodorowego. Wadą tego preparatu jest konieczność stosowania roztworu 0,3 mol/l, co powoduje konieczność podawania dużej objętości płynu. Przy wynaczynieniu trisaminol powoduje stan zapalny tkanek. Podawanie tego leku powinno być ograniczone do chorych z oddechem kontrolowanym, ponieważ szybko przenika on do komórki, może wywołać zasadowicę w neuronach ośrodka oddechowego i spowodować bezdech.

LECZENIE ZABURZEŃ NIEDOKRWIENNYCH

Leczenie zaburzeń niedokrwiennych mózgu obejmuje 3 główne kierunki: leczenie choroby podstawowej, poprawienie przepływu krwi i leczenie neuroprotekcyjne. Podstawową zasadą tej terapii powinno być jej podjęcie przed upływem 3 h od początku pojawienia się objawów niedokrwienia.

LECZENIE CHOROBY PODSTAWOWEJ Najczęstszą przyczyną zaburzeń krążenia mózgowego jest miażdżyca. Do chwili obecnej nie ma skutecznej terapii tej choroby. Postępowanie lecznicze nakierowane jest więc na zwalczanie czynników ryzyka: hiperlipidemii, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, otyłości oraz palenia papierosów.